Definicja napoju energetycznego klasy premium
Napój energetyczny klasy premium to bezalkoholowy, gazowany napój energetyczny z kofeiną, który spełnia wszystkie dziesięć poniższych warunków:
- Dostarcza energii — co najmniej 45 kcal/100 ml;
- Zawiera kofeinę — co najmniej 30 mg/100 ml, lecz nie więcej niż 200 mg kofeiny w puszce;
- Zawiera taurynę — co najmniej 300 mg/100 ml;
- Zawiera co najmniej 4 różne witaminy z grupy B;
- Zawiera co najmniej 7,5% referencyjnej wartości spożycia (RWS) na 100 ml dla każdej witaminy z grupy B obecnej w napoju.
- Jest słodzony wyłącznie cukrem (sacharozą lub glukozą) i nie zawiera żadnych substancji słodzących;
- Jest pasteryzowany — zabezpieczony cieplnie, bez stosowania substancji konserwujących (w tym E242);
- Nie zawiera żadnego z tych barwników spożywczych: E102, E104, E110, E122, E124, E129;
- Jest sprzedawany w aluminiowej puszce;
- Występuje w puszce o pojemności co najmniej 250 ml i najwyżej 500 ml.
Szczegółowe warunki
Tabelę można przewijać w poziomie.
| Warunek | Napój energetyczny klasy premium powinien: | Podsumowanie | Uzasadnienie i źródła |
|---|---|---|---|
| 1. Energia | Mieć wartość energetyczną co najmniej 45 kcal na 100 ml. | Co najmniej 45 kcal/100 ml energii. | Wartość energetyczna co najmniej 45 kcal/100 ml jest kryterium składu wybranym na potrzeby tej definicji. Rozporządzenie UE ustala 4 kcal/g dla węglowodanów (z wyjątkiem alkoholi wielowodorotlenowych); inne składniki również wlicza się do całkowitej wartości energetycznej. Rozporządzenie (UE) 1169/2011, załącznik XIV |
| 2. Kofeina | Zawierać kofeinę: co najmniej 30 mg na 100 ml, ale nie więcej niż 200 mg w puszce. | Co najmniej 30 mg/100 ml kofeiny, lecz nie więcej niż 200 mg w puszce. | Minimum oznacza co najmniej 75 mg kofeiny w puszce o pojemności 250 ml. Minimalne stężenie jest kryterium składu wybranym na potrzeby tej definicji. Według EFSA jednorazowe dawki do 200 mg kofeiny ze wszystkich źródeł nie budzą obaw dotyczących bezpieczeństwa u zdrowych dorosłych. Nie jest to zalecenie spożycia; indywidualna wrażliwość może się różnić. EFSA · bezpieczeństwo kofeiny (2015) |
| 3. Tauryna | Zawierać taurynę, charakterystyczny składnik klasycznej receptury napojów energetycznych. Organizm człowieka również ją wytwarza, a naturalnie występuje ona w niektórych produktach spożywczych, takich jak mięso i ryby. | Co najmniej 300 mg/100 ml tauryny. | Zawartość tauryny co najmniej 300 mg/100 ml jest kryterium składu wybranym na potrzeby tej definicji. Na podstawie ocenionych danych o spożyciu i składzie ocena bezpieczeństwa EFSA z 2009 r. nie wykazała obaw dotyczących bezpieczeństwa narażenia na taurynę z napojów energetycznych. EFSA · tauryna i D-glukurono-γ-lakton w napojach energetycznych (2009) |
| 4. Witaminy z grupy B | Zawierać co najmniej 4 różne witaminy z grupy B. | Co najmniej 4 różne witaminy z grupy B. | Dla witamin B2, B3, B5, B6 i B12 zatwierdzono w UE oświadczenia zdrowotne dotyczące zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia. Kwas pantotenowy (witamina B5) pomaga w utrzymaniu sprawności umysłowej na prawidłowym poziomie. Oświadczenia można stosować wyłącznie po spełnieniu warunków stosowania dla danej witaminy. Wymóg jest minimum: można dodawać także inne witaminy. Ważne są zróżnicowana i zbilansowana dieta oraz zdrowy tryb życia. Rozporządzenie (EU) 432/2012 · dozwolone oświadczenia zdrowotne |
| 5. Ilość witaminy | Dostarczać rzeczywistej, znaczącej części dziennego zapotrzebowania na witaminy w każdej puszce — witaminy naprawdę znajdują się w napoju, a nie tylko w nazwie na etykiecie. | Zawiera co najmniej 7,5% referencyjnej wartości spożycia (RWS) na 100 ml dla każdej witaminy z grupy B obecnej w napoju. | Definicja ESNF przyjmuje 7,5% RWS na 100 ml. Według unijnych zasad znakowania 7,5% RWS na 100 ml stanowi znaczącą ilość w napojach. Gdy opakowanie zawiera tylko jedną porcję, można również stosować 15% RWS na porcję. Rozporządzenie (UE) 1169/2011, załącznik XIII |
| 6. Słodzenie | Słodzony wyłącznie cukrem (sacharozą lub glukozą); nie zawiera substancji słodzących. | Słodzony wyłącznie cukrem (sacharozą lub glukozą); bez jakichkolwiek substancji słodzących. | Sacharoza może być stosowana jako cukier krystaliczny lub roztwór cukru. Załącznik do dyrektywy 2001/111/WE opisuje formy cukru oparte na sacharozie w punktach A.1–4, a dekstrozę (glukozę) w punktach A.9–10. Warunek dotyczy surowców słodzących użytych w produkcji. Dyrektywa 2001/111/EC · załącznik A.1–4 i A.9–10 |
| 7. Utrwalanie | Produkt pasteryzowany, przy którego wytwarzaniu nie stosuje się konserwantów, w tym E242. | Pasteryzowany — bezpieczeństwo zapewnia obróbka cieplna; nie stosuje się konserwantów (w tym E242). | Pasteryzacja to obróbka cieplna zapewniająca stabilność mikrobiologiczną; wskazane rozporządzenie określa ogólne wymagania higieniczne dotyczące obróbki cieplnej. E242 szybko rozkłada się po użyciu, dlatego definicja wyklucza również jego stosowanie na etapie produkcji. Rozporządzenie (WE) 852/2004 · higiena obróbki cieplnej · EFSA · E242 (2015) |
| 8. Kolory | Nie zawierać barwników spożywczych wymagających ostrzeżenia na mocy prawa UE — część z nich nigdy nie była nawet dopuszczona w USA (FDA). | Żaden z barwników spożywczych E102, E104, E110, E122, E124, E129. | Dla tych sześciu barwników prawo UE wymaga szczególnego ostrzeżenia na etykiecie o możliwym wpływie na aktywność i uwagę dzieci. W USA trzy z sześciu (E104, E122, E124) nigdy nie zostały dopuszczone przez FDA, a pozostałe trzy (E102 = Yellow 5, E110 = Yellow 6, E129 = Red 40) są częścią wycofywania przez FDA w 2025 syntetycznych barwników pochodzenia naftowego. Wykluczenie tych barwników jest warunkiem składu; napój bez jakichkolwiek barwników również może spełniać definicję. Rozporządzenie (EC) 1333/2008 · załącznik V · HHS/FDA · wycofywanie barwników syntetycznych (2025) |
| 9. Opakowanie | Być sprzedawany w puszce aluminiowej. Aluminium można wielokrotnie poddawać recyklingowi przy odpowiedniej zbiórce i przetwarzaniu. | Wyłącznie puszka aluminiowa. | Prawidłowo zamknięta puszka aluminiowa pomaga zachować smak i nasycenie napoju dwutlenkiem węgla. Możliwość recyklingu materiału nie oznacza, że każda puszka rzeczywiście trafia do recyklingu. Puszka aluminiowa jest wybranym warunkiem opakowania w tej definicji. International Aluminium Institute · możliwość recyklingu · Crown · ochrona produktu zapewniana przez puszkę do napojów |
| 10. Wielkość | Być pełnowymiarowym napojem — co najmniej 250 ml i najwyżej 500 ml płynu, który również wlicza się do dziennego spożycia wody. | Co najmniej 250 ml i najwyżej 500 ml w puszce. | Minimalna wielkość określa klasyczny format napoju i zapewnia więcej płynu niż małe shoty. Woda w napoju wlicza się do dziennego spożycia wody. Zakres objętości jest wybranym warunkiem opakowania w definicji. EFSA · spożycie wody (2010) |
Uwagi
Niezależna od marek, dobrowolna definicja branżowa ESNF. Wydana w październiku 2026 r.
Tekst można cytować z podaniem źródła. Nie uprawnia to do używania nazwy, logo lub znaku ESNF bądź ESNF w sposób sugerujący zatwierdzenie lub certyfikację produktu.
Spełnienie warunków nie dowodzi korzyści zdrowotnej ani nie oznacza, że inne napoje energetyczne są niebezpieczne.
Etykieta nie potwierdza wszystkich faktów produkcyjnych. Pasteryzacja i niestosowanie E242 wymagają odpowiedniej dokumentacji producenta. Samo określenie poddany obróbce cieplnej nie dowodzi pasteryzacji.
Przykładowe produkty
Wymienione produkty są kandydatami ilustrującymi definicję; ich pełna zgodność nie jest obecnie zweryfikowana. Nazwa marki nie potwierdza zgodności. Należy sprawdzić aktualną etykietę dla konkretnego kraju sprzedaży, wersji i wielkości opakowania, wszystkie warunki składu oraz dokumenty producenta potwierdzające pasteryzację i niestosowanie E242. Lista jest niewyczerpująca, alfabetyczna i nie rekomenduje żadnej marki.
Bullit — Original (Holandia, 250 ml); Clever — Energy Drink Blueberry (Austria, 250 ml); effect — Classic (Niemcy, 250 ml); Euromarc — ELITE (Nowa Zelandia, 250 ml); HELL Energy — Classic, receptura zawierająca taurynę (Węgry, 250 ml); Hot Blood — Classic (Niemcy, 250 ml); Power Horse — Original (Austria, 250 / 500 ml); Powerking — Classic/Original (Szwecja, 250 ml); Pure Gold (Holandia, 250 ml); Red Bull — Energy Drink, Original, receptura zawierająca taurynę (Austria, 250 ml); Rodeo — Regular (Holandia, 250 ml).
