Oryginalny artykuł ESNF · · Data publikacji omawianej opinii EFSA: 12 lutego 2009.
43-krotny margines bezpieczeństwa: ocena EFSA dotycząca tauryny i glukuronolaktonu
W 2009 Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) stwierdził, że szacowane spożycie tauryny i D-glukuronolaktonu z ocenianego spożywania napojów energetycznych nie budzi obaw dotyczących bezpieczeństwa. Podane marginesy 43-krotny i 71-krotny są stosunkami między dawką referencyjną z badań na zwierzętach a szacowanym spożyciem u ludzi. Wartości dotyczą dwóch składników i konkretnych założeń; nie dowodzą ogólnego bezpieczeństwa całego napoju ani dopuszczalnej liczby puszek.
Panel EFSA ds. Dodatków do Żywności i Składników Odżywczych Dodawanych do Żywności, panel ANS, ocenił taurynę i D-glukuronolakton na podstawie nowych danych toksykologicznych. Opinię, opublikowaną 12 lutego 2009 r., przygotowano na wniosek Komisji Europejskiej; dotyczyła także pytań pozostawionych bez odpowiedzi przez wcześniejszą ocenę naukową z 2003 r. [1]
Czym są te substancje?
Tauryna i glukuronolakton występują w ludzkim organizmie i są naturalnymi składnikami niektórych pokarmów. Niektóre napoje energetyczne zawierają je w wyższych stężeniach niż źródła żywieniowe. EFSA zbadała więc, czy szacowane spożycie z tych napojów budzi obawy dotyczące bezpieczeństwa. Opinia nie oceniała pełnego składu każdego napoju energetycznego. [1]
Co oznacza 43-krotny margines bezpieczeństwa?
Obliczenie rozpoczyna się od NOAEL: badanej dawki, przy której w danym eksperymencie nie zaobserwowano niepożądanego działania. Dla obu substancji EFSA przyjęła 1000 mg/kg masy ciała dziennie jako toksykologiczną wartość referencyjną, na podstawie badań na szczurach. Nie jest to dopuszczalne dzienne spożycie ustalone u ludzi ani stwierdzenie, że każda wyższa ilość jest z konieczności szkodliwa. [1]
Tę wartość referencyjną podzielono przez szacowane spożycie z napojów energetycznych u ludzi, wyrażone w odniesieniu do masy ciała. Margines bezpieczeństwa jest zatem stosunkiem dwóch dawek. Model opisujący wyższe regularne spożycie dał około 43 dla tauryny i około 71 dla glukuronolaktonu.
Jakie poziomy spożycia przyjęła EFSA?
Z braku nowych danych o spożyciu ocena z 2009 r. wykorzystała dane z oceny z 2003 r. Modelowała średnie regularne spożycie jako 125 ml dziennie, a wyższe regularne spożycie jako 350 ml dziennie. To drugie odpowiadało 95. percentylowi wcześniejszych danych, opisującemu grupę regularnych konsumentów o wyższym spożyciu. Jest to historyczne oszacowanie, a nie aktualne dane o spożyciu na Węgrzech. [1]
| Dane wejściowe obliczeń | Tauryna | D-glukuronolakton |
|---|---|---|
| Przyjęte stężenie | 4000 mg/l | 2400 mg/l |
| Szacowane dzienne spożycie z napoju | 1400 mg | 840 mg |
| Dzienne spożycie w odniesieniu do masy ciała | 23.3 mg/kg masy ciała | 14 mg/kg masy ciała |
| Wartość referencyjna z badań na zwierzętach (NOAEL) | 1000 mg/kg masy ciała/dzień | 1000 mg/kg masy ciała/dzień |
| Obliczony margines bezpieczeństwa, po zaokrągleniu | 43-krotnie | 71-krotnie |
Dzienna objętość 350 ml odpowiada 1.4 puszki po 250 ml. Podzielenie 1000 przez 23.3 dla tauryny oraz 1000 przez 14 dla glukuronolaktonu daje zaokrąglone marginesy. Nie oznacza to, że spożycie 43 lub 71 puszek byłoby bezpieczne. Model porównywał spożycie dwóch składników z napojów energetycznych z odpowiednimi wartościami odniesienia, zamiast oceniać wszystkie składniki całego napoju.
Co stwierdził panel?
Uwzględniając przedstawione dane i rolę obu substancji w organizmie, panel uznał marginesy bezpieczeństwa za wystarczające zarówno przy przeciętnym, jak i przy wyższym regularnym spożyciu. Nowe dane wyjaśniły również wcześniejsze obawy o możliwy wpływ tauryny na mózg i glukuronolaktonu na nerki. Wniosek dotyczył ocenionych poziomów spożycia i składników. EFSA już wtedy wskazywała, że mogą być potrzebne nowsze dane o spożyciu, szczególnie dotyczące młodzieży i młodych dorosłych. [1] [2]
A co z kofeiną i interakcjami składników?
Na podstawie dostępnych danych opinia z 2009 uznała addytywne działanie moczopędne tauryny i kofeiny za mało prawdopodobne. Nie dowodzi to, że każda dawka i każde połączenie składników jest wolne od ryzyka. [2]
EFSA oceniła kofeinę osobno w 2015 r. Uznała, że jednorazowe spożycie kofeiny do 200 mg nie budzi obaw o bezpieczeństwo zdrowych dorosłych oraz że tauryna i glukuronolakton w stężeniach typowych dla napojów energetycznych nie zmieniają tego wniosku. Wyniku nie można automatycznie rozszerzać na wyższe dawki. Łączne spożycie kofeiny obejmuje także kawę, herbatę i inne źródła. [3]
Skład napojów energetycznych może się różnić, dlatego należy sprawdzać etykietę konkretnego produktu. Korzystna ocena toksykologiczna tych dwóch substancji nie zastępuje uwzględnienia kofeiny, spożycia cukru ani indywidualnej wrażliwości. Dalsze kwestie do rozważenia przy spożywaniu napojów energetycznych są dostępne na stronie ESNF Odpowiedzialne spożywanie stronie.
Wydawca i redakcja: ESNF, organizacja branżowa. Artykuł przystępnie podsumowuje oceny EFSA z 2009 i 2015; przedstawia historyczny model spożycia wraz z ówczesnymi założeniami.
Źródła
- Panel ANS EFSA (2009): The use of taurine and D-glucurono-gamma-lactone as constituents of the so-called “energy” drinks. EFSA Journal, 7(2), 935, 1–31. DOI: 10.2903/j.efsa.2009.935. Pełny tekst oryginalnej opinii.
- EFSA (12 lutego 2009): EFSA adopts opinion on two ingredients commonly used in some energy drinks. Podsumowanie instytucjonalne.
- Panel EFSA NDA (2015): Scientific Opinion on the safety of caffeine. EFSA Journal, 13(5), 4102. DOI: 10.2903/j.efsa.2015.4102. Podsumowanie EFSA.
